Geen collegegeld voor bestuursjaar

Studenten die zich een jaar fulltime inzetten voor hun vereniging, de medezeggenschap of bijvoorbeeld topsport en intussen geen onderwijs volgen, kunnen zich uitschrijven bij hun hogeschool of universiteit. Op die manier hebben ze minder gauw last van de langstudeerboete.

Door een contract met hun instelling te sluiten dat ze hun studie na een jaar zullen hervatten, behouden ze het recht op een bestuursbeurs uit het profileringsfonds van hun instelling en op studentenhuisvesting.

Het college van bestuur meent dat het voorstel een probleem kan oplossen waarop met regelmaat is gewezen door studenten en universiteiten. “De langstudeerregeling ontmoedigt actieve deelname aan studentenprojecten of het opdoen van bestuurservaring”, zegt collegelid Paul Rullmann. “Daardoor zullen naar verwachting minder studenten zulke functies vervullen en zal het studentenklimaat rondom de universiteit verschralen.”

Het voorstel maakt het mogelijk dat studenten voor bestuursactiviteiten en projecten hun studie een jaar kunnen opschorten, aldus Rullmann. “Belangrijk is ook dat de afweging welke activiteiten en welke studenten daarvoor in aanmerking komen een zaak van de universiteit wordt.”

Volgens Rullmann valt daarbij te denken aan ‘intensieve bestuurlijke activiteiten als studentenraad, besturen van grote studentenverenigingen of sportverenigingen en aan studentenprojecten als de solarcar, de waterstofcart, de superbike, de luchtfiets of andere Dreamhall-achtige activiteiten.’

Tevens noemt Rullmann het besturen van grote sport- of cultuurverenigingen. “Telkens zal het moeten gaan om activiteiten die de ontwikkeling van de student als ingenieur ten goede komen, én bijdragen aan het leven op en om de universiteit.”

Studentenraadsfracties Oras en Lijst Bèta vinden het voorstel een stap in de goede richting, maar wijzen er – net als de studentenorganisaties ISO en LKvV – op dat studenten wanneer zij uitgeschreven zijn niet kunnen lenen bij DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs, red.). Bovendien is er volgens Oras nog geen oplossing gevonden voor parttime bestuurders.

Lijst Bèta wijst op nog een ander punt. “Dreamteam-activiteiten kun je in de vorm van een minor doen tot achttien studiepunten”, zegt fractievoorzitter Jeroen Röhner. “Dat is niet meer mogelijk als je je uitschrijft. Daar moet nog wel een oplossing voor komen. Vraag is hoe de RAS-maanden (Regeling Afstudeer Steun, red.) in Delft zullen worden ingevuld.”

Kamerleden Anne-Wil Lucas (VVD) en Boris van der Ham (D66) kondigden het plan voor ‘collegegeldvrij besturen’ al eerder aan, maar staatssecretaris Zijlstra was toen niet enthousiast. De twee hebben nu een amendement ingediend om het alsnog wettelijk te regelen tijdens de behandeling van het wetsvoorstel ‘studeren is investeren’.

Vorig jaar bleek al dat een Kamermeerderheid achter het plan staat.

Sinds de invoering van de langstudeerboete mogen studenten nog maar één jaar uitlopen voor ze drieduizend euro extra collegegeld moeten betalen. Een bestuursjaar telt nu gewoon mee voor de studieduur en dat werkt ontmoedigend, vinden VVD en D66.

Nu masterstudenten hun basisbeurs verliezen, komt er misschien meer ruimte voor werkgevers: die kunnen talentvolle studenten aan zich binden door hun een studiebeurs te geven. In een motie hebben CDA en VVD gevraagd of het ministerie de mogelijkheden eens kan verkennen. Maar de VVD vond dat het kabinet hier niet snel genoeg mee aan de slag ging en stelde vorige maand extra vragen.

Zijlstra stelt de vragenstellers van zijn eigen partij gerust. De komende maanden houdt het ministerie van OCW interviews met studenten, werkgevers, onderwijsinstellingen en ondernemers om te kijken welke ideeën ze hebben. Zo wil het kabinet ook ‘commitment creëren’.

De meest kansrijke ideeën mogen verder worden uitgewerkt door een denktank met mensen uit het onderwijs en bedrijfsleven. De resultaten gaan verschijnen op de website www.masterklasse.nl, die voorlopig nog leeg is.

OCW krijgt hulp van de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (niet te verwarren met de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen), die al sinds 1752 bestaat en ervaring heeft met particuliere stipendia en prijzen. Koninklijk werd deze maatschappij in 2002, toen zij 250 jaar bestond.

Eén ding benadrukt Zijlstra: eigenlijk gaat hij er niet over. Hij wil best praten met het bedrijfsleven en overleggen met zijn collega’s van Economische Zaken en Binnenlandse Zaken, maar uiteindelijk gaat hij alleen over de studiefinanciering en zal de markt het toch echt zelf moeten doen. Hij wil vooral “aansluiting zoeken bij het maatschappelijk initiatief op dit vlak”.