Campus

Eén voet in Leiden, één voet in Delft

Extra vroeg opstaan, wachten op een vertraagde trein, klungelen met twee e-mailaccounts. Niemand zei dat het leven van een student aan een Delfts-Leidse opleiding over rozen gaat.

Toch slaan ze aan, de bioscience-studie life science and technology en de technisch-maatschappelijke bachelor sustainable molecular science and technology. Studenten over hun keuze. A tale of two cities

Kun je in de Delftse aula zonder veel moeite het moederschip zien van een zéér vijandig type alien, het Leidse Gorlaeus Laboratorium oogt als de vriendelijke tegenhanger: een ufo die zo uit een Suske en Wiske-album lijkt weggevlogen.

Men viert in deze vliegende schotel zelfs Sinterklaas. De bezoeker krijgt een beker warme choco in handen gedrukt en mag meeluisteren naar de plagerige gedichten die student-assistenten voordragen aan een groepje studenten – onder andere van life science and technology (lst). Als in een slapstickfilm denderen de practicablunders van het jaar voorbij. Studenten moeten het hardst lachen als ze merken dat een gedicht hun hoogstpersoonlijke worstelingen in het lab beschrijft.

Opvallend is dat in geen enkel gedicht gehint wordt naar verschillen tussen Delftse en Leidse lst-studenten. Volgens de 22-jarige Chris Klijn (vierdejaars lst uit Delft) bestaan die dan ook enkel in de hoofden van ‘conservatieve mensen die een gezamenlijke Delfts-Leidse opleiding moeilijk kunnen plaatsen’. Klijn: ,,Het is een culture clash. Ik heb meegemaakt dat een hoogleraar in een college beide groepen afzonderlijk aansprak. Terwijl ze toch door elkaar in de collegezaal zitten.” ,,Pas als je je medestudenten heel goed leert kennen, gaan je subtiele verschillen opvallen tussen de Delftenaren en de Leidenaren”, zegt Bart Boomsma (19), tweedejaars lst uit Leiden.

Rob Glansdorp (19) doet sinds september de Delfts-Leidse bachelor sustainable molecular science and technology (smst). Hij ziet wel een verschil: Leidse studenten als hijzelf zijn losser in de omgang, Delftse studenten meer prestatiegericht. ,,Het aardige is dat we elkaar wat dat betreft beïnvloeden. De groep is sowieso heterogeen: van alto’s tot corpstypes. Maar we werken in kleine groepen, dus er is geen ruimte voor arrogantie.”

Derdejaars smst-studente Annette Heijn maakt deel uit van de eerste lichting smst’ers. In het eerste jaar zag ze haar Leidse medestudenten één voor één afhaken. ,,Nu is er nog maar één over, tegenover vijf Delftenaren.” De reden: de promotie voor smst had onvoldoende benadrukt dat het om een vrij technische bachelor ging. ,,Er kwamen geitenwollen-sokkentypes op af, die tijdens colleges verklaarden dat het autorijden het beste volledig kon worden uitgebannen. Die hielden het niet lang vol.” Inmiddels ligt het aantal eerstejaars bij smst stukken hoger en het percentage afvallers aanmerkelijk lager.

Toekomst

Studeren aan twee universiteiten heeft nadelen. De treinverbinding tussen Delft en Leiden geldt als onbetrouwbaar, en hoewel de combinatie van Leidse en Delftse faciliteiten aantrekkelijk kan zijn (twee bibliotheken!), kunnen verdubbelingen op de zenuwen werken: twee inschrijvingen, twee e-mailaccounts, twee harde schijven. Maar als het om de inhoud gaat zijn de studenten positiever.

Lst combineert Leidse expertise (moleculaire celbiologie) met Delftse (biotechnologie), en dat is volgens Chris Klijn de kracht van de opleiding. ,,Zo’n voordeel zul je nooit halen uit nauwe samenwerking tussen de drie technische universiteiten.”

Juist docenten die zich sterk bij de opleiding betrokken voelen geven het beste les, constateert Klijn. ,,Een enkel vak als structuurbiologie sluit niet goed aan bij de rest. Maar dat zijn kinderziektes.”

Binnenkort gaat Klijn stage lopen op het Kluyverlab. Over zijn loopbaanperspectieven maakt hij zich geen zorgen. Vorig jaar reisde hij als voorzitter van de lst-studievereniging Life mee naar het Verenigd Koninkrijk. ,,De universiteit van Glasgow had net een gloednieuw gebouw voor kankeronderzoek neergezet, met plaats voor driehonderd onderzoekers. Denk bij het afstuderen alsjeblieft aan ons, werd ons gezegd.”

Als het om bioscience-onderzoek gaat loopt Nederland nog steeds achter, vindt Klijn, maar landen als de Verenigde Staten bieden volop mogelijkheden. ,,En je wordt er beter betaald. Ik verwacht dat veel afstudeerders naar het buitenland vertrekken.”

Zijn Delftse studiegenoot Bart Boomsma zegt blij te zijn dat de combinatie Delft-Leiden niet tot een ‘halfbakken studie’ heeft geleid. ,,Je krijgt het complete plaatje. De Delftse docenten benaderen het onderwijs meer vanuit detechnologie en de praktische toepassingen, de Leidse docenten leggen sterker de nadruk op het fundamentele onderzoek, het zijn meer wetenschappers pur sang. Ik zal voor de fundamentele richting kiezen, maar beide kanten zijn nuttig.”

Boomsma heeft nooit spijt gehad van zijn studiekeuze. ,,Ik wil nieuwe dingen ontdekken, en de bestudering van de cel is het onderzoeksgebied waar de komende decennia de belangrijkste vooruitgang zal worden geboekt. Denk alleen maar aan medische doorbraken.” Tegelijkertijd wil hij geen geromantiseerd beeld geven van de opleiding, die een hoog aantal verplichte colleges en practica kent. ,,Achteraf gezien is dat eerste jaar leuk, maar als je er middenin zit kan het stomvervelend zijn: eindeloos practicumverslagen schrijven, een practicumbegeleider met wie je niet kunt opschieten, een gortdroog vak dat ook nog eens slecht wordt gedoceerd.”

Eerstejaars Rob Glansdorp zegt dat de bachelor smst zijn wereldbeeld veranderd heeft. ,,De opkomst van duurzame technologie is onontkoombaar: de prijzen van fossiele brandstoffen zullen deze eeuw flink gaan stijgen.” Zou hij iets aan de opleiding willen veranderen? ,,Minder scheikunde. Natuurlijk wil ik straks als manager in de duurzame-energiesector weten waar ik over praat. Maar een maatschappelijk vak als introductie duurzame ontwikkeling vind ik nog belangrijker. Daar leer je kritisch na te denken.” Annette Heijn is enthousiast over een door de Leidse bètadecaan prof.dr. Frans Saris gegeven college, waarbij de smst-studenten worden getraind in het kritisch lezen van wetenschappelijke rapporten.

Heijn (smst) en Klijn (lst) kunnen hun huidige Delfts-Leidse opleiding vergelijken met een ‘volledig’ Delftse studie. Heijn deed een jaar technische bestuurskunde en management, maar vond de opleiding te eenzijdig en weinig toepassingsgericht. ,,Ik kreeg genoeg van al die schemaatjes.” Smst bood een flinke scheut techniek, plus de drive om een bijdrage te leveren aan duurzame technologie. ,,Het is idealisme met beide benen op de grond. De nerd-factor is laag, mensen lopen niet met oogkleppen rond.” Heijn overweegt om na smst de % eveneens Delfts-Leidse % master industriële ecologie te gaan doen.

Dat Klijn niet rouwig was om na een jaar luchtvaart- en ruimtevaarttechniek te verruilen voor lst kwam niet alleen omdat hij de vakken biologie en scheikunde had gemist. ,,De sfeer bij l&r was ronduit slecht: een gesloten machocultuur”, zegt hij. ,,Veel vakidioten die gefixeerd waren op het halen van hoge cijfers en waar nauwelijks een zinnig gesprek mee te voeren viel.”

Lst-studenten hebben volgens Klijn een bredere interesse. Ze lopen minder snel warm voor de techniek zelf: het gaat ze vaak om maatschappelijk relevante toepassingen, zoals het verder in kaart brengen en bestrijden van ziektes als Alzheimer. Klijn: ,,Daar ligt voor een deel ook de verklaring van de populariteit van de studie bij vrouwen, denk ik.” De helft van de lst-studenten is vrouw. Ook de verhouding Delftse en Leidse lst-studenten (nu driehonderd) is ongeveer fiftyfifty. Volgend jaar zullen de eerste lst-studenten hun master halen.

Voor zowel lst als smst geldt dat alleen de studenten die zich hebben ingeschreven in Leiden te maken krijgen met het bindend studieadvies: wie tegen het einde van het eerste jaar onvoldoende studiepunten heeft gehaald, moet vertrekken. Voor de Delftse studenten geldt dit voorbehoud niet, wat niet betekent dat studenten snel kunnen switchen van Leiden naar Delft. Een rare situatie, maar veel studenten zijn van het verschil niet eens op de hoogte. ,,Het is een beetje een non-issue. Iedereen werkt hard, want iedereen wil het halen”, zegt smst-student Rob Glansdorp. Bart Boomsma: ,,Ik was van het verschil niet op de hoogte, maar voor Leidse en Delfse studenten moeten natuurlijk wel dezelfde regels gelden.”

De Leidse connectie

Langzaam maar zeker breidt het aantal Delfts-Leidse opleidingen zich uit. De basis van zulke interdisciplinaire studies ligt op de werkvloer: onderzoekers die graag nauwer samenwerken, omdat hun vakgebieden elkaar raken. Maar nu de universiteiten meer en meer internationaal concurreren, is de samenwerking tussen een brede en een technische universiteit ook strategisch interessant.

In 1998 startten Technische Natuurwetenschappen in Delft, de Leidse faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen en het Leids Universitair Medisch Centrum (Lumc) de opleiding life science and technology. Een paar jaar later kwamen de faculteiten met de bachelor sustainable molecular science and technology. Sinds september zijn er een Delfts-Leidse master nanoscience en een bachelor wiskunde.

De toekomst: vanuit een Wiskunde Centrum Leiden/Delft moeten meer wiskundeopleidingen verzorgd worden. DeErasmus Universiteit gaat participeren in een master industriële ecologie, die mogelijk in 2004 wordt aangeboden. Verder wordt onder meer nagedacht over opleidingen bio informatics en health science and technology.

Extra vroeg opstaan, wachten op een vertraagde trein, klungelen met twee e-mailaccounts. Niemand zei dat het leven van een student aan een Delfts-Leidse opleiding over rozen gaat. Toch slaan ze aan, de bioscience-studie life science and technology en de technisch-maatschappelijke bachelor sustainable molecular science and technology. Studenten over hun keuze. A tale of two cities

Kun je in de Delftse aula zonder veel moeite het moederschip zien van een zéér vijandig type alien, het Leidse Gorlaeus Laboratorium oogt als de vriendelijke tegenhanger: een ufo die zo uit een Suske en Wiske-album lijkt weggevlogen.

Men viert in deze vliegende schotel zelfs Sinterklaas. De bezoeker krijgt een beker warme choco in handen gedrukt en mag meeluisteren naar de plagerige gedichten die student-assistenten voordragen aan een groepje studenten – onder andere van life science and technology (lst). Als in een slapstickfilm denderen de practicablunders van het jaar voorbij. Studenten moeten het hardst lachen als ze merken dat een gedicht hun hoogstpersoonlijke worstelingen in het lab beschrijft.

Opvallend is dat in geen enkel gedicht gehint wordt naar verschillen tussen Delftse en Leidse lst-studenten. Volgens de 22-jarige Chris Klijn (vierdejaars lst uit Delft) bestaan die dan ook enkel in de hoofden van ‘conservatieve mensen die een gezamenlijke Delfts-Leidse opleiding moeilijk kunnen plaatsen’. Klijn: ,,Het is een culture clash. Ik heb meegemaakt dat een hoogleraar in een college beide groepen afzonderlijk aansprak. Terwijl ze toch door elkaar in de collegezaal zitten.” ,,Pas als je je medestudenten heel goed leert kennen, gaan je subtiele verschillen opvallen tussen de Delftenaren en de Leidenaren”, zegt Bart Boomsma (19), tweedejaars lst uit Leiden.

Rob Glansdorp (19) doet sinds september de Delfts-Leidse bachelor sustainable molecular science and technology (smst). Hij ziet wel een verschil: Leidse studenten als hijzelf zijn losser in de omgang, Delftse studenten meer prestatiegericht. ,,Het aardige is dat we elkaar wat dat betreft beïnvloeden. De groep is sowieso heterogeen: van alto’s tot corpstypes. Maar we werken in kleine groepen, dus er is geen ruimte voor arrogantie.”

Derdejaars smst-studente Annette Heijn maakt deel uit van de eerste lichting smst’ers. In het eerste jaar zag ze haar Leidse medestudenten één voor één afhaken. ,,Nu is er nog maar één over, tegenover vijf Delftenaren.” De reden: de promotie voor smst had onvoldoende benadrukt dat het om een vrij technische bachelor ging. ,,Er kwamen geitenwollen-sokkentypes op af, die tijdens colleges verklaarden dat het autorijden het beste volledig kon worden uitgebannen. Die hielden het niet lang vol.” Inmiddels ligt het aantal eerstejaars bij smst stukken hoger en het percentage afvallers aanmerkelijk lager.

Toekomst

Studeren aan twee universiteiten heeft nadelen. De treinverbinding tussen Delft en Leiden geldt als onbetrouwbaar, en hoewel de combinatie van Leidse en Delftse faciliteiten aantrekkelijk kan zijn (twee bibliotheken!), kunnen verdubbelingen op de zenuwen werken: twee inschrijvingen, twee e-mailaccounts, twee harde schijven. Maar als het om de inhoud gaat zijn de studenten positiever.

Lst combineert Leidse expertise (moleculaire celbiologie) met Delftse (biotechnologie), en dat is volgens Chris Klijn de kracht van de opleiding. ,,Zo’n voordeel zul je nooit halen uit nauwe samenwerking tussen de drie technische universiteiten.”

Juist docenten die zich sterk bij de opleiding betrokken voelen geven het beste les, constateert Klijn. ,,Een enkel vak als structuurbiologie sluit niet goed aan bij de rest. Maar dat zijn kinderziektes.”

Binnenkort gaat Klijn stage lopen op het Kluyverlab. Over zijn loopbaanperspectieven maakt hij zich geen zorgen. Vorig jaar reisde hij als voorzitter van de lst-studievereniging Life mee naar het Verenigd Koninkrijk. ,,De universiteit van Glasgow had net een gloednieuw gebouw voor kankeronderzoek neergezet, met plaats voor driehonderd onderzoekers. Denk bij het afstuderen alsjeblieft aan ons, werd ons gezegd.”

Als het om bioscience-onderzoek gaat loopt Nederland nog steeds achter, vindt Klijn, maar landen als de Verenigde Staten bieden volop mogelijkheden. ,,En je wordt er beter betaald. Ik verwacht dat veel afstudeerders naar het buitenland vertrekken.”

Zijn Delftse studiegenoot Bart Boomsma zegt blij te zijn dat de combinatie Delft-Leiden niet tot een ‘halfbakken studie’ heeft geleid. ,,Je krijgt het complete plaatje. De Delftse docenten benaderen het onderwijs meer vanuit detechnologie en de praktische toepassingen, de Leidse docenten leggen sterker de nadruk op het fundamentele onderzoek, het zijn meer wetenschappers pur sang. Ik zal voor de fundamentele richting kiezen, maar beide kanten zijn nuttig.”

Boomsma heeft nooit spijt gehad van zijn studiekeuze. ,,Ik wil nieuwe dingen ontdekken, en de bestudering van de cel is het onderzoeksgebied waar de komende decennia de belangrijkste vooruitgang zal worden geboekt. Denk alleen maar aan medische doorbraken.” Tegelijkertijd wil hij geen geromantiseerd beeld geven van de opleiding, die een hoog aantal verplichte colleges en practica kent. ,,Achteraf gezien is dat eerste jaar leuk, maar als je er middenin zit kan het stomvervelend zijn: eindeloos practicumverslagen schrijven, een practicumbegeleider met wie je niet kunt opschieten, een gortdroog vak dat ook nog eens slecht wordt gedoceerd.”

Eerstejaars Rob Glansdorp zegt dat de bachelor smst zijn wereldbeeld veranderd heeft. ,,De opkomst van duurzame technologie is onontkoombaar: de prijzen van fossiele brandstoffen zullen deze eeuw flink gaan stijgen.” Zou hij iets aan de opleiding willen veranderen? ,,Minder scheikunde. Natuurlijk wil ik straks als manager in de duurzame-energiesector weten waar ik over praat. Maar een maatschappelijk vak als introductie duurzame ontwikkeling vind ik nog belangrijker. Daar leer je kritisch na te denken.” Annette Heijn is enthousiast over een door de Leidse bètadecaan prof.dr. Frans Saris gegeven college, waarbij de smst-studenten worden getraind in het kritisch lezen van wetenschappelijke rapporten.

Heijn (smst) en Klijn (lst) kunnen hun huidige Delfts-Leidse opleiding vergelijken met een ‘volledig’ Delftse studie. Heijn deed een jaar technische bestuurskunde en management, maar vond de opleiding te eenzijdig en weinig toepassingsgericht. ,,Ik kreeg genoeg van al die schemaatjes.” Smst bood een flinke scheut techniek, plus de drive om een bijdrage te leveren aan duurzame technologie. ,,Het is idealisme met beide benen op de grond. De nerd-factor is laag, mensen lopen niet met oogkleppen rond.” Heijn overweegt om na smst de % eveneens Delfts-Leidse % master industriële ecologie te gaan doen.

Dat Klijn niet rouwig was om na een jaar luchtvaart- en ruimtevaarttechniek te verruilen voor lst kwam niet alleen omdat hij de vakken biologie en scheikunde had gemist. ,,De sfeer bij l&r was ronduit slecht: een gesloten machocultuur”, zegt hij. ,,Veel vakidioten die gefixeerd waren op het halen van hoge cijfers en waar nauwelijks een zinnig gesprek mee te voeren viel.”

Lst-studenten hebben volgens Klijn een bredere interesse. Ze lopen minder snel warm voor de techniek zelf: het gaat ze vaak om maatschappelijk relevante toepassingen, zoals het verder in kaart brengen en bestrijden van ziektes als Alzheimer. Klijn: ,,Daar ligt voor een deel ook de verklaring van de populariteit van de studie bij vrouwen, denk ik.” De helft van de lst-studenten is vrouw. Ook de verhouding Delftse en Leidse lst-studenten (nu driehonderd) is ongeveer fiftyfifty. Volgend jaar zullen de eerste lst-studenten hun master halen.

Voor zowel lst als smst geldt dat alleen de studenten die zich hebben ingeschreven in Leiden te maken krijgen met het bindend studieadvies: wie tegen het einde van het eerste jaar onvoldoende studiepunten heeft gehaald, moet vertrekken. Voor de Delftse studenten geldt dit voorbehoud niet, wat niet betekent dat studenten snel kunnen switchen van Leiden naar Delft. Een rare situatie, maar veel studenten zijn van het verschil niet eens op de hoogte. ,,Het is een beetje een non-issue. Iedereen werkt hard, want iedereen wil het halen”, zegt smst-student Rob Glansdorp. Bart Boomsma: ,,Ik was van het verschil niet op de hoogte, maar voor Leidse en Delfse studenten moeten natuurlijk wel dezelfde regels gelden.”

De Leidse connectie

Langzaam maar zeker breidt het aantal Delfts-Leidse opleidingen zich uit. De basis van zulke interdisciplinaire studies ligt op de werkvloer: onderzoekers die graag nauwer samenwerken, omdat hun vakgebieden elkaar raken. Maar nu de universiteiten meer en meer internationaal concurreren, is de samenwerking tussen een brede en een technische universiteit ook strategisch interessant.

In 1998 startten Technische Natuurwetenschappen in Delft, de Leidse faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen en het Leids Universitair Medisch Centrum (Lumc) de opleiding life science and technology. Een paar jaar later kwamen de faculteiten met de bachelor sustainable molecular science and technology. Sinds september zijn er een Delfts-Leidse master nanoscience en een bachelor wiskunde.

De toekomst: vanuit een Wiskunde Centrum Leiden/Delft moeten meer wiskundeopleidingen verzorgd worden. DeErasmus Universiteit gaat participeren in een master industriële ecologie, die mogelijk in 2004 wordt aangeboden. Verder wordt onder meer nagedacht over opleidingen bio informatics en health science and technology.

Redacteur Redactie

Heb je een vraag of opmerking over dit artikel?

delta@tudelft.nl

Comments are closed.