Universiteiten en hogescholen worden niet genoemd in het crisisakkoord dat de regeringspartijen hebben gesloten. In de zes miljard euro aan stimuleringsmaatregelen zit wel geld voor onderzoek, maar ruim de helft daarvan stond al klaar.
,,Neeltje Jans valt bijvoorbeeld al af. Het landschap daar is veel te grootschalig en weids.” Ph. de Koning vertelt enthousiast over zijn fantasieën. Ongeveer twintig voormalige aannemers, hoofduitvoerders en andere mensen uit de bouw hebben zich op zijn initiatief verenigd in de stichting Civilion. Ze zijn vastberaden om Nederland te verblijden met een historisch waterbouwkundig themapark.
Doelstelling van de stichting is ,,het bevorderen van kennis over de Nederlandse techniek op waterbouwkundig gebied, zowel uit het verre als nabije verleden”. De glimmende promo-folder getuigt ervan dat de hersenspinsels van de ‘beroepsrakkers’ in een serieus stadium zijn beland.
Alleen het vinden van een geschikte locatie blijkt tot op heden een probleem. De eisen die worden gesteld zijn dan ook niet gering. Het liefst wil het stichtingsbestuur een polderachtig gebied binnen de Randstad, ergens aan een openbaar recreatievaarwater, met een schuthoogte van minimaal een halve meter, zodat een sluis kan worden aangelegd. ,,Ja, meer mag natuurlijk ook, dan leggen we gewoon twee sluisjes achter elkaar aan”, aldus De Koning.
De bedoeling is, dat naast enkele sluizen ook vijftien à twintig afgeschreven bruggen van verschillend type naar het themapark worden verplaatst. De folder geeft onder het kopje ‘mogelijke objecten’ al een aantal voorbeelden: een schipbrug, een baileybrug, een rolbrug, een hefbrug, een brug met oor- of mastgat, een kraanbrug, een kwakelbrug, en een draaibrug.
Echter, dit is pas het begin van een haast eindeloze lijst met mogelijke objecten. Van een tjaskermolen en een houten loswal gaan we via een rijspakwerkschoeiing en een dijksmagazijn langs het schipperskroegje naar de wiepstelling, om uiteindelijk over het jaagpad van schelpen of grind uit te komen bij de griendheuvel met keet.
De termen doen vermoeden dat het themapark vooral gebouwd wordt voor mensen met een civieltechnische achtergrond en veel liefde voor het vak. ,,We verwachten bijvoorbeeld buitenlandse relaties van civiele betonbouwers en personeelsverenigingen. Maar in principe zien we het Giethoorn-effect ook wel zitten.” De Koning doelt hiermee op een andere faciliteit die zijn themapark zal bieden: een vaarweg langs alle ‘kunstwerken’, die openstaat voor plezierjachten en waar rondvaarten georganiseerd zullen worden.
Bovendien zal het park ruimte bieden aan recreatieve fietsers en wandelaars, en er worden zowel buiten als binnen expositieruimten gecreëerd. ,,We denken erover om een klein museum op het terrein te zetten met oude gereedschappen, zoals houtbewerkingsinstrumenten en zaken die nodig waren voor betonvervoer met de hand.” Horecagelegenheden legt men aan en er zijn ook voorzieningen gepland voor kinderopvang.
Fietsend, lopend of dobberend over het terrein zal de bezoeker door middel van grote informatieborden op de hoogte worden gehouden van technische en historische gegevens van de bezienswaardigheden. En natuurlijk ontbreekt ook de naam vande sponsor niet op de borden. ,,Oude bruggen, die op andere plaatsen niet meer nodig zijn krijgen we gewoon, anders komen ze bij Hoogovens terecht. Er moet echter wel wat onderhoud aan verricht worden, maar er zijn veel betonbouwers die voor een kleine tegenprestatie willen meewerken.” Een park vol gesponsorde bruggen dus. Misschien is er bij het Archeon nog ruimte vrij…
De komende twee jaar heeft het kabinet ruim een half miljard euro extra uitgetrokken voor onderzoek en innovatie. De precieze invulling blijft vooralsnog onduidelijk, maar meer dan de helft (280 miljoen euro) is bedoeld ter versterking van de ‘kennisinfrastructuur’ en de ‘tijdelijke inzet van kenniswerkers’.
Verder probeert de regering te voorkomen dat het bedrijfsleven de poorten van zijn onderzoeksafdelingen sluit: zij biedt extra mogelijkheden voor loonsubsidie van onderzoekers (via de ‘WBSO-regeling’). Daarvoor is zowel dit jaar als komend jaar 150 miljoen euro uitgetrokken.
In het pakket crisismaatregelen zit ook vijfhonderd miljoen euro die het kabinet wil steken in de verlenging van enkele aflopende innovatieprogramma’s. Dat geld stond echter al in de onderwijsbegroting voor 2009 en is dus geen nieuwe investering.
De verlenging van de programma’s zal dit jaar 10 miljoen euro kosten, volgend jaar 100 miljoen en 390 miljoen euro vanaf 2011. De programma’s zijn bekostigd uit de aardgasbaten, oftewel uit het FES (Fonds Economische Structuurversterking).
Onder het kopje ‘snelle uitvoering FES-projecten innovatie’ staat bovendien twee keer 109 miljoen euro genoemd: voor dit jaar en volgend jaar. Ook dat geld is niet nieuw, maar wordt alleen eerder besteed. De 79 miljoen euro voor andere FES-projecten (grootschalige researchprojecten, maatschappelijke innovatie en energie-innovatie) was eveneens al geregeld.
Verder willen de partijen onderwijs, innovatie en kennis op ‘ten minste het niveau van het Oeso-gemiddelde’ brengen. Maar daarvoor moeten ze nog een termijn afspreken. Op Prinsjesdag (de derde dinsdag van september) zullen de betrokken ministers daar meer over zeggen.
Het veelbesproken rapport van de werkgroep Gerritse, waarin mogelijke bezuinigingen op een rijtje staan en dat het kabinet nu heeft vrijgegeven, oppert een verhoging van het collegegeld voor de masterfase. Maar dat zou volgens de leden van de werkgroep op de korte termijn weinig uithalen, omdat de studenten het collegegeld dan moeten lenen. Het idee heeft het akkoord niet gehaald.
Comments are closed.