De sectie kwantumtransport van het Kavli Instituut wordt ruim tweemaal zo groot met een subsidie van negen miljoen euro van de stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM).
De groep Delftse wetenschappers die zich met kwantumtransport bezighoudt, wordt met deze financiële impuls een van de belangrijkste spelers op het wereldtoneel van het kwantumonderzoek. Dit verwacht sectieleider prof.dr.ir. Leo Kouwenhoven. Hij heeft negen miljoen euro ter beschikking gekregen van de stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM). Het bedrag moet verspreid worden over tien jaar. Van het geld worden vier universitaire docenten (ud’s) aangenomen, ongeveer twintig onderzoekers in opleiding, vijftien postdocs en vier ondersteunende personeelsleden. “Onze groep verdubbelt hierdoor ruimschoots”, aldus de professor.
Het bedrag is een subsidie voor een zogeheten FOM-concentratiegroep, bedoeld om een bestaande onderzoeksgroep met veel potentie uit te laten groeien tot een belangrijk kenniscentrum. Door de impuls kan de sectie kwantumtransport zich gaan meten met andere belangrijke onderzoeksgroepen op dit terrein, waaronder groepen in Innsbruck, Harvard en Basel. Ook moet de impuls leiden tot nauwere samenwerking met deze drie.
FOM heeft het bedrag al twee jaar geleden toegekend. Maar het budget mocht pas vanaf 2006 gebruikt worden. In de tussentijd is Kouwenhoven alvast begonnen met het werven van personeel. Drie ud’s en zes aio’s zijn onlangs aangenomen. De drie nieuwe docenten – dr. Lieven Vandersypen, dr. Michiel de Dood en dr. Valery Zwiller – presenteren donderdag 13 april het onderzoek waar ze zich de komende jaren mee zullen bezighouden tijdens de ‘kickoff-bijeenkomst van de concentratiegroep’.
Al het onderzoek richt zich op het vergaren van fundamentele kennis over kwantumtoestanden van elektronen en fotonen. Eén van de onderzoeksgebieden die in het bijzonder extra aandacht zal krijgen is ‘verstrengelde elektronen’. “Dit zijn elektronenparen die zich in dezelfde energietoestand bevinden”, legt Kouwenhoven uit. “Wanneer het ene elektron van toestand verandert, springt het andere elektron ook direct over naar de gewijzigde toestand. Dit proces voltrekt zich onmiddellijk, dus ook sneller dan het licht. Het is een van de raadsels van de kwantummechanica.”
Een ander onderzoeksgebied dat extra aandacht krijgt is de overgang van enkele elektronen naar enkele fotonen. Een foton kan honderden kilometers afleggen zonder van kwantumtoestand te veranderen. Hierdoor zijn ze in theorie ideale eenheden om gecodeerde informatie mee te versturen. De truc is om de draaibeweging van fotonen te reguleren. Naast een golfbeweging maken fotonen een soort ‘schroefbeweging’. Dit kan linksom of rechtsom zijn. Het blijkt in de praktijk nog erg lastig om deze draairichting te controleren voor enkele fotonen.
De groep Delftse wetenschappers die zich met kwantumtransport bezighoudt, wordt met deze financiële impuls een van de belangrijkste spelers op het wereldtoneel van het kwantumonderzoek. Dit verwacht sectieleider prof.dr.ir. Leo Kouwenhoven. Hij heeft negen miljoen euro ter beschikking gekregen van de stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM). Het bedrag moet verspreid worden over tien jaar. Van het geld worden vier universitaire docenten (ud’s) aangenomen, ongeveer twintig onderzoekers in opleiding, vijftien postdocs en vier ondersteunende personeelsleden. “Onze groep verdubbelt hierdoor ruimschoots”, aldus de professor.
Het bedrag is een subsidie voor een zogeheten FOM-concentratiegroep, bedoeld om een bestaande onderzoeksgroep met veel potentie uit te laten groeien tot een belangrijk kenniscentrum. Door de impuls kan de sectie kwantumtransport zich gaan meten met andere belangrijke onderzoeksgroepen op dit terrein, waaronder groepen in Innsbruck, Harvard en Basel. Ook moet de impuls leiden tot nauwere samenwerking met deze drie.
FOM heeft het bedrag al twee jaar geleden toegekend. Maar het budget mocht pas vanaf 2006 gebruikt worden. In de tussentijd is Kouwenhoven alvast begonnen met het werven van personeel. Drie ud’s en zes aio’s zijn onlangs aangenomen. De drie nieuwe docenten – dr. Lieven Vandersypen, dr. Michiel de Dood en dr. Valery Zwiller – presenteren donderdag 13 april het onderzoek waar ze zich de komende jaren mee zullen bezighouden tijdens de ‘kickoff-bijeenkomst van de concentratiegroep’.
Al het onderzoek richt zich op het vergaren van fundamentele kennis over kwantumtoestanden van elektronen en fotonen. Eén van de onderzoeksgebieden die in het bijzonder extra aandacht zal krijgen is ‘verstrengelde elektronen’. “Dit zijn elektronenparen die zich in dezelfde energietoestand bevinden”, legt Kouwenhoven uit. “Wanneer het ene elektron van toestand verandert, springt het andere elektron ook direct over naar de gewijzigde toestand. Dit proces voltrekt zich onmiddellijk, dus ook sneller dan het licht. Het is een van de raadsels van de kwantummechanica.”
Een ander onderzoeksgebied dat extra aandacht krijgt is de overgang van enkele elektronen naar enkele fotonen. Een foton kan honderden kilometers afleggen zonder van kwantumtoestand te veranderen. Hierdoor zijn ze in theorie ideale eenheden om gecodeerde informatie mee te versturen. De truc is om de draaibeweging van fotonen te reguleren. Naast een golfbeweging maken fotonen een soort ‘schroefbeweging’. Dit kan linksom of rechtsom zijn. Het blijkt in de praktijk nog erg lastig om deze draairichting te controleren voor enkele fotonen.
Comments are closed.