Amateurpiloot

Met vrouw en kinderen op vakantie in Kenia huurde ‘Mr. Bean’ vorige maand een kleine Cessna voor een rondvlucht. Toen de piloot plotseling onwel werd, slaagde de komiek erin het sportvliegtuigje uit een duikvlucht te halen, zo meldt de Metro van afgelopen maandag.

,,Nee, niet ongeloofwaardig”, reageert professor Bob Mulder desgevraagd. Hij is hoogleraar Stabiliteit en besturing van lucht- en ruimtevaartuigen. ,,Het knappe is vooral dat Atkinson het hoofd koel gehouden heeft, daar heb ik bewondering voor.”

Een beknopte les vliegtuigdynamica van Mulder leert dat als de stuurknuppel van een vliegtuig plots wordt losgelaten, de kist rechtuit en op dezelfde hoogte blijft vliegen. Wel bestaat het risico dat het vliegtuig om de lengteas gaat rollen, dit kan gecorrigeerd worden door de stuurknuppel naar links of rechts te bewegen.

Overlevingskansen

Mulder: ,,Die duikvlucht is waarschijnlijk veroorzaakt doordat de piloot over de stuurknuppel heen viel. Je moet de knuppel dan weer langzaam naar voren trekken om weer recht te komen. Ik denk dat de meeste mensen dat wel weten uit de film. Daarna is het taak om de neus op de horizon te houden.”

Mr. Bean zocht hulp via de radio, maar verstond niets van het pilotentaaltje van de verkeersleiders. ,,Begrijpelijk”, stelt de besturingsdeskundige. ,,Je moet goed getraind zijn om te verstaan wat ze zeggen. Waarschijnlijk vroegen ze hem naar zijn koers en positie. Als niet-piloot weet je dat natuurlijk niet.”

Een noodlanding hoefde Atkinson gelukkig niet te maken. Met Nairobi in beeld kwam de piloot net zo plots weer bij als hij bewusteloos raakte. Mulder schat de overlevingskansen van een leek als Mr. Bean om een landing te overleven in op vijftig procent. De beste tactiek is een hele lange glijvlucht, een soort gecontroleerde crash. Essentieel is dat de ‘piloot’ niet in paniek raakt, want dan loopt het gegarandeerd fout af.

In de toekomst kan trouwens iedereen vliegen, belooft de hoogleraar. Niet de piloot, maar een computer bestuurt straks een vliegtuig. Fly-by-wire heet dat. Duwt iemand de stuurknuppel plots 130 graden naar rechts, dan weigert de computer het commando uit te voeren omdat het een te gevaarlijke manoeuvre is. Ook corrigeert de computer automatisch voor zijwind.

Het Delftse tweepersoons vliegtuig de Impuls, ontworpen door L&R-studenten en nu in aanbouw, krijgt een fly-by-wire systeem. En het computersysteem zit al in de nieuwe Airbus. Iemand zonder enige vliegervaring kan deze gigant al binnen het uur besturen. De landing kan nog beter aan een deskundige overgelaten worden. Maar Mulder gelooft stellig dat spoedig iedereen kan vliegen.

Met vrouw en kinderen op vakantie in Kenia huurde ‘Mr. Bean’ vorige maand een kleine Cessna voor een rondvlucht. Toen de piloot plotseling onwel werd, slaagde de komiek erin het sportvliegtuigje uit een duikvlucht te halen, zo meldt de Metro van afgelopen maandag.

,,Nee, niet ongeloofwaardig”, reageert professor Bob Mulder desgevraagd. Hij is hoogleraar Stabiliteit en besturing van lucht- en ruimtevaartuigen. ,,Het knappe is vooral dat Atkinson het hoofd koel gehouden heeft, daar heb ik bewondering voor.”

Een beknopte les vliegtuigdynamica van Mulder leert dat als de stuurknuppel van een vliegtuig plots wordt losgelaten, de kist rechtuit en op dezelfde hoogte blijft vliegen. Wel bestaat het risico dat het vliegtuig om de lengteas gaat rollen, dit kan gecorrigeerd worden door de stuurknuppel naar links of rechts te bewegen.

Overlevingskansen

Mulder: ,,Die duikvlucht is waarschijnlijk veroorzaakt doordat de piloot over de stuurknuppel heen viel. Je moet de knuppel dan weer langzaam naar voren trekken om weer recht te komen. Ik denk dat de meeste mensen dat wel weten uit de film. Daarna is het taak om de neus op de horizon te houden.”

Mr. Bean zocht hulp via de radio, maar verstond niets van het pilotentaaltje van de verkeersleiders. ,,Begrijpelijk”, stelt de besturingsdeskundige. ,,Je moet goed getraind zijn om te verstaan wat ze zeggen. Waarschijnlijk vroegen ze hem naar zijn koers en positie. Als niet-piloot weet je dat natuurlijk niet.”

Een noodlanding hoefde Atkinson gelukkig niet te maken. Met Nairobi in beeld kwam de piloot net zo plots weer bij als hij bewusteloos raakte. Mulder schat de overlevingskansen van een leek als Mr. Bean om een landing te overleven in op vijftig procent. De beste tactiek is een hele lange glijvlucht, een soort gecontroleerde crash. Essentieel is dat de ‘piloot’ niet in paniek raakt, want dan loopt het gegarandeerd fout af.

In de toekomst kan trouwens iedereen vliegen, belooft de hoogleraar. Niet de piloot, maar een computer bestuurt straks een vliegtuig. Fly-by-wire heet dat. Duwt iemand de stuurknuppel plots 130 graden naar rechts, dan weigert de computer het commando uit te voeren omdat het een te gevaarlijke manoeuvre is. Ook corrigeert de computer automatisch voor zijwind.

Het Delftse tweepersoons vliegtuig de Impuls, ontworpen door L&R-studenten en nu in aanbouw, krijgt een fly-by-wire systeem. En het computersysteem zit al in de nieuwe Airbus. Iemand zonder enige vliegervaring kan deze gigant al binnen het uur besturen. De landing kan nog beter aan een deskundige overgelaten worden. Maar Mulder gelooft stellig dat spoedig iedereen kan vliegen.