Mijn gebouw zou het hoogste ter wereld zijn

Opvallend exemplaar tussen het stapeltje: het afstudeerwerk van bouwkundestudent Kitty Huijbers.

Het World Trade Centre van Kitty Huijbers (24) wordt nog hoger dan het oude. In november 2001, nog geen twee maanden na de ramp, begon de bouwkundestudent met de eerste onderzoeken. En als alles goed gaat, is Huijbers in december afgestudeerd.

Het idee voor een herontwerp van het WTC ontstond al snel na de ramp. ,,Ik was de hele zomer al in Amerika. Enorm onder de indruk van de hoogbouw in Chicago en New York, was ik.” Toen de ramp gebeurde, zat Huijbers net in Washington. ,,Ik heb het dus van heel dichtbij meegemaakt en ben zelfs nog geëvacueerd. Op dat moment was ik ook op zoek naar een afstudeeronderwerp. Een paar dagen later zeiden mensen als grapje tegen me: ik weet nog wel een stukje in New York. En toen dacht ik: waarom eigenlijk ook niet?”

Voordat ze achter de tekentafel kon schuiven, moest Huijbers nog wel wat onderzoek verrichten. ,,Er was nogal wat kritiek op het oude WTC. Het paste bijvoorbeeld niet in het strakke grid van straten waaruit New York is opgebouwd. De stad is in blokjes opgedeeld. Het plein waarop de Twin Towers stonden, doorbrak dat grid. Het nam in totaal twaalf van die blokjes in beslag. Ik wil dat oude grid weer terugbrengen en kijken hoe ver ik dan in de hoogte kan gaan. Dat is ook het thema van mijn werk: ‘De limiet van het verticale grid’. Ik ga uit van bestaande technieken en wil dus geen wegen onderbreken.”

Uit Huijbers’ onderzoek bleek dat een nieuwe toren maximaal 550 meter hoog kan zijn. Die zou wel twee blokjes uit het grid beslaan. ,,Maar dat wil niet zeggen dat ik het grid doorbreek”, aldus de student. ,,Op elk blokje staan namelijk twee torens. Door ze met kruizen te verbinden wordt het één grote toren. Zo kan er meer licht in het gebouw komen en kunnen er ook auto’s onderdoor.” In de rest van het gebied komt een aantal gebouwen van tien verdiepingen te staan. Een verhoogd voetgangersdek verbindt alle gebouwen met elkaar.

Veiligheid

Een ambitieus plan. Maar de veiligheid mag natuurlijk niet over het hoofd gezien worden. Op nóg een ramp zit immers niemand te wachten. Dat constateerde ook Huijbers. ,,Allereerst denk ik dat je veiligheid moet garanderen, anders wil niemand in de toren werken of wonen. Mede daarom bestaat mijn ontwerp niet uit één toren, maar uit vier torens. Dat is het grote voordeel. Wanneer één toren instort, blijft de rest staan. Om de veertig verdiepingen heb ik een vloer tussen die torens gemaakt. Die kan dus dienen als vluchtweg. Maar het blijft moeilijk te voorspellen wat er gebeurt bij een aanslag met een vliegtuig. Mijn gebouw zou namelijk het hoogste ter wereld worden. Er is nog geen ervaring op dat gebied. Wel denk ik dat een brand in een deel van de toren niet zo snel zal overslaan naar de rest van het pand.”

In Nederland was bijna iedereen erg enthousiast over de plannen van Huijbers, ook haar afstudeerbegeleiders. In Amerika lag het – niet verwonderlijk – wat gevoeliger. ,,Ik heb aan veel Amerikanen gevraagd wat ze van mijn ontwerp vonden. De mensen reageerden wisselend. Maarik denk dat het voor de verwerking beter is, om er snel weer tegenaan te gaan. Je kunt het vergelijken met Rotterdam na de Tweede Wereldoorlog. Toen is er ook alweer heel snel gebouwd. Ook economisch gezien moet je weer iets groots neerzetten op Ground Zero. Je ziet nu al dat er winkels wegtrekken uit de omgeving”, aldus de bouko.

Herdenking

Huijbers laat in haar ontwerp voldoende ruimte voor de herdenking van de slachtoffers, zonder dat de gebruikers van het pand daar constant mee geconfronteerd worden. ,,Ik heb twee blokjes van het grid gebruikt voor herdenking”, vertelt de student. ,,Er zijn zo’n 2800 mensen overleden door de ramp. Ik heb ieder persoon een eigen betonnen blokje gegeven. Dat blokje is aan de bovenkant afgebrokkeld. Het leven van die mensen is immers ook afgebrokkeld. De hoogte van het blokje geeft de leeftijd van de persoon weer. Het geheel heb ik in een kuil van anderhalve meter diep geplaatst. Je ziet het dus pas als je aan de rand van de kuil staat. Je hebt dan ineens een heel dramatisch overzicht. Verder komen er ook tribunes voor bijvoorbeeld herdenkingen. Maar ik kan me ook voorstellen dat mensen dat gebied over vijftien jaar voor heel andere dingen zullen gebruiken. Om te lunchen, bijvoorbeeld.”

Huijbers is niet de enige die een ontwerp heeft gemaakt voor een nieuw WTC. Onlangs zijn er in New York zes plannen gepresenteerd, die overigens alle zes zijn afgewezen. Volgens Huijbers zijn die plannen te voorzichtig: ,,Er zitten leuke dingen in, sommige aspecten lijken op mijn ontwerp. Maar ze zijn voorzichtig met hoogbouw. Terwijl dat volgens mij in economisch opzicht juist noodzakelijk is.”

Prijsvraag

Nu is er een prijsvraag uitgeschreven voor architecten uit de hele wereld. Huijbers denkt erover om mee te doen. ,,Ze willen de plannen al over een paar weken hebben. De vraag is of ik dat nog haal. Ik heb niet iets extreem geks gemaakt, dus misschien kijken ze er wel naar. Ik weet alleen niet of het ontwerp financieel haalbaar is. Je kunt natuurlijk hoge huren vragen, maar mijn ontwerp is waarschijnlijk toch te duur. Zo wil ik bijvoorbeeld brandveilige liften gebruiken. Nu zijn die eigenlijk nog niet te betalen.”

,,Ik heb het ontwerp vooral voor mezelf gemaakt”, relativeert ze. ,,Ik wilde iets leuks doen. En het is ook nog eens erg actueel, het onderwerp komt regelmatig in het nieuws. Maar mijn ontwerp is natuurlijk helemaal fictief. Al zou het natuurlijk wel fantastisch zijn als het echt wordt uitgevoerd!”

11 September 2001. Twee vliegtuigen boren zich in de Twin Towers in New York. Nu, een jaar later, liggen de eerste ontwerpen voor een nieuw World Trade Centre alweer op de plank. Opvallend exemplaar tussen het stapeltje: het afstudeerwerk van bouwkundestudent Kitty Huijbers.

Het World Trade Centre van Kitty Huijbers (24) wordt nog hoger dan het oude. In november 2001, nog geen twee maanden na de ramp, begon de bouwkundestudent met de eerste onderzoeken. En als alles goed gaat, is Huijbers in december afgestudeerd.

Het idee voor een herontwerp van het WTC ontstond al snel na de ramp. ,,Ik was de hele zomer al in Amerika. Enorm onder de indruk van de hoogbouw in Chicago en New York, was ik.” Toen de ramp gebeurde, zat Huijbers net in Washington. ,,Ik heb het dus van heel dichtbij meegemaakt en ben zelfs nog geëvacueerd. Op dat moment was ik ook op zoek naar een afstudeeronderwerp. Een paar dagen later zeiden mensen als grapje tegen me: ik weet nog wel een stukje in New York. En toen dacht ik: waarom eigenlijk ook niet?”

Voordat ze achter de tekentafel kon schuiven, moest Huijbers nog wel wat onderzoek verrichten. ,,Er was nogal wat kritiek op het oude WTC. Het paste bijvoorbeeld niet in het strakke grid van straten waaruit New York is opgebouwd. De stad is in blokjes opgedeeld. Het plein waarop de Twin Towers stonden, doorbrak dat grid. Het nam in totaal twaalf van die blokjes in beslag. Ik wil dat oude grid weer terugbrengen en kijken hoe ver ik dan in de hoogte kan gaan. Dat is ook het thema van mijn werk: ‘De limiet van het verticale grid’. Ik ga uit van bestaande technieken en wil dus geen wegen onderbreken.”

Uit Huijbers’ onderzoek bleek dat een nieuwe toren maximaal 550 meter hoog kan zijn. Die zou wel twee blokjes uit het grid beslaan. ,,Maar dat wil niet zeggen dat ik het grid doorbreek”, aldus de student. ,,Op elk blokje staan namelijk twee torens. Door ze met kruizen te verbinden wordt het één grote toren. Zo kan er meer licht in het gebouw komen en kunnen er ook auto’s onderdoor.” In de rest van het gebied komt een aantal gebouwen van tien verdiepingen te staan. Een verhoogd voetgangersdek verbindt alle gebouwen met elkaar.

Veiligheid

Een ambitieus plan. Maar de veiligheid mag natuurlijk niet over het hoofd gezien worden. Op nóg een ramp zit immers niemand te wachten. Dat constateerde ook Huijbers. ,,Allereerst denk ik dat je veiligheid moet garanderen, anders wil niemand in de toren werken of wonen. Mede daarom bestaat mijn ontwerp niet uit één toren, maar uit vier torens. Dat is het grote voordeel. Wanneer één toren instort, blijft de rest staan. Om de veertig verdiepingen heb ik een vloer tussen die torens gemaakt. Die kan dus dienen als vluchtweg. Maar het blijft moeilijk te voorspellen wat er gebeurt bij een aanslag met een vliegtuig. Mijn gebouw zou namelijk het hoogste ter wereld worden. Er is nog geen ervaring op dat gebied. Wel denk ik dat een brand in een deel van de toren niet zo snel zal overslaan naar de rest van het pand.”

In Nederland was bijna iedereen erg enthousiast over de plannen van Huijbers, ook haar afstudeerbegeleiders. In Amerika lag het – niet verwonderlijk – wat gevoeliger. ,,Ik heb aan veel Amerikanen gevraagd wat ze van mijn ontwerp vonden. De mensen reageerden wisselend. Maarik denk dat het voor de verwerking beter is, om er snel weer tegenaan te gaan. Je kunt het vergelijken met Rotterdam na de Tweede Wereldoorlog. Toen is er ook alweer heel snel gebouwd. Ook economisch gezien moet je weer iets groots neerzetten op Ground Zero. Je ziet nu al dat er winkels wegtrekken uit de omgeving”, aldus de bouko.

Herdenking

Huijbers laat in haar ontwerp voldoende ruimte voor de herdenking van de slachtoffers, zonder dat de gebruikers van het pand daar constant mee geconfronteerd worden. ,,Ik heb twee blokjes van het grid gebruikt voor herdenking”, vertelt de student. ,,Er zijn zo’n 2800 mensen overleden door de ramp. Ik heb ieder persoon een eigen betonnen blokje gegeven. Dat blokje is aan de bovenkant afgebrokkeld. Het leven van die mensen is immers ook afgebrokkeld. De hoogte van het blokje geeft de leeftijd van de persoon weer. Het geheel heb ik in een kuil van anderhalve meter diep geplaatst. Je ziet het dus pas als je aan de rand van de kuil staat. Je hebt dan ineens een heel dramatisch overzicht. Verder komen er ook tribunes voor bijvoorbeeld herdenkingen. Maar ik kan me ook voorstellen dat mensen dat gebied over vijftien jaar voor heel andere dingen zullen gebruiken. Om te lunchen, bijvoorbeeld.”

Huijbers is niet de enige die een ontwerp heeft gemaakt voor een nieuw WTC. Onlangs zijn er in New York zes plannen gepresenteerd, die overigens alle zes zijn afgewezen. Volgens Huijbers zijn die plannen te voorzichtig: ,,Er zitten leuke dingen in, sommige aspecten lijken op mijn ontwerp. Maar ze zijn voorzichtig met hoogbouw. Terwijl dat volgens mij in economisch opzicht juist noodzakelijk is.”

Prijsvraag

Nu is er een prijsvraag uitgeschreven voor architecten uit de hele wereld. Huijbers denkt erover om mee te doen. ,,Ze willen de plannen al over een paar weken hebben. De vraag is of ik dat nog haal. Ik heb niet iets extreem geks gemaakt, dus misschien kijken ze er wel naar. Ik weet alleen niet of het ontwerp financieel haalbaar is. Je kunt natuurlijk hoge huren vragen, maar mijn ontwerp is waarschijnlijk toch te duur. Zo wil ik bijvoorbeeld brandveilige liften gebruiken. Nu zijn die eigenlijk nog niet te betalen.”

,,Ik heb het ontwerp vooral voor mezelf gemaakt”, relativeert ze. ,,Ik wilde iets leuks doen. En het is ook nog eens erg actueel, het onderwerp komt regelmatig in het nieuws. Maar mijn ontwerp is natuurlijk helemaal fictief. Al zou het natuurlijk wel fantastisch zijn als het echt wordt uitgevoerd!”