Nooit meer naar de universiteit, dacht Daniel Rixen na zijn studententijd. “Frustrerend: tentamen, reset, volgende tentamen. Het was reproduceren in plaats van begrijpen.”
Wie is de beste docent van de TU Delft?
De zeven genomineerden komen elke week aan bod op deze pagina.
Dit is deel 4.
‘Begrijpen in plaats van reproduceren’
Wie is de beste docent van de TU Delft?
De zeven genomineerden komen elke week aan bod op deze pagina.
Dit is deel 4.
Naam: Daniel Rixen (42)
Doceert bij: Werktuigbouwkunde, Maritieme Techniek en Materiaalwetenschappen (3mE)
Burgerlijke staat: Verliefd en getrouwd, drie kinderen, een blindengeleidehond op training, een konijn
Vakken: Engineering dynamics, mechanical analysis, numerieke methoden voor dynamica, vloeistof-vaste stofinteractie.
Toch werkt Rixen nu aan de universiteit. En het is zijn persoonlijke uitdaging om colleges niet op dezelfde manier te geven als zijn docenten deden. Hij gebruikt weliswaar ‘ouderwetse’ sheets, maar alleen als ondersteuning van zijn verhaal.
Op zijn sheets gaat het niet om de vergelijkingen zelf – daar heb je immers boeken of collegedictaten voor – maar om wat wordt bedoeld met de vergelijkingen. “Hoe kom ik aan deze vergelijking? Begrijpen in plaats van reproduceren.”
Daarom neemt hij altijd mondeling tentamens af. “Het is binnen tien seconden te zien of iemand iets vertelt omdat het er staat, of omdat hij het begrijpt. Studenten vinden het prettig want als ze goed studeren, kunnen ze laten zien dat ze het weten.”
Die mondelinge tentamens kosten Rixen veel tijd. “Bij mechanica heb ik zo’n veertig studenten en iedere student kost minimaal een half uur, dus ik ben bijna twee weken bezig. Maar het slagingspercentage is bijna tachtig procent. Niet omdat het tentamen makkelijk is, maar omdat ze niet komen als ze het niet weten.”
Die aanpak zou bijgedragen kunnen hebben aan zijn nominatie, vermoedt Rixen. Verder steekt hij veel tijd in een goed collegedictaat en in de voorbereiding van colleges. “Onze universitair hoofddocent heeft als theorie dat in de bachelorfase het product van de inspanning van een docent en een student een constante is. Dus als de docent meer doet, gaat de student minder doen. Maar ik denk dat het in de masterfase omgekeerd ligt: daar gaan studenten harder werken als ze zien dat de docent veel tijd in begeleiding stopt. Dat is mijn ervaring.”
Rixen grijpt de zaal met voorbeelden uit de praktijk. Uit zijn onderzoeksprojecten met ESA in Noordwijk bijvoorbeeld, of uit zijn samenwerking met BMW. Soms neemt hij zijn elektrische gitaar mee om uitleg te geven over trillingen.
Aansprekend is ook het praktijkvoorbeeld waar Rixen vorig jaar op stuitte toen zijn afdeling verhuisde naar haar huidige plek. “Toen ik hier binnenkwam, kon ik de buren horen praten. Ik heb studenten toen gevraagd de geluidsoverdracht te analyseren en modelleren. Als iemand hier geluid maakt, hoeveel ga ik daar dan horen? Waar zou ik geluidabsorberende materialen moeten plaatsen?” Of neem de dynamica van de fiets. Wie met een mountainbike over een heuveltje scheurt, moet het stuur naar beneden duwen voor meer snelheid. Door de lucht vliegen kost namelijk vaart. Rixen liet dit fenomeen door zijn studenten modelleren om te kijken of het inderdaad zo is. “Ze vonden het heel leuk.”
De professor loopt niet warm voor doceren via internet en zelfstudie. Het is handig wanneer studenten niet naar het college kunnen komen, maar als student zou Rixen dat zelf niet willen. “College geven is iets tussen mensen.”
Het leuke daaraan is volgens Rixen het delen van kennis. “Je behandelt je studenten bijna als je eigen kinderen: je wilt dat ze het maximale uit zichzelf halen.” Dat heeft zich terug vertaald: Rixen is op zijn faculteit al driemaal docent van het jaar geworden en is dit jaar door toptrack-studenten gevraagd ze te begeleiden. “Een hele eer.”
Tips van Daniel Rixen:
,Newton en de slingerende pendule
Zet Daniel Rixen met een aanwijsstok voor een groep studenten en je krijgt even het idee dat hij een majorettekorps aanvoert. Hij laat de stok horizontaal boven zijn hoofd draaien en verticaal voor zijn lichaam heen en weer slingeren.
Dat zit zo. Engineering dynamics is een moeilijk basisvak voor werktuigbouwkunde. Als student wist Rixen precies wanneer het moeilijk was. Hij weet dat het bij abstracte vergelijkingen over beweging zeer verhelderend werkt om een pendule te zien bewegen. En dus is daar de volop slingerende aanwijsstok.
En het werkt. Newtons ‘kracht is massa maal versnelling’ wordt inzichtelijk als Rixen de beweging van een pendule met de stok nabootst en met krijt op het bord tekent. Hij wil vooral voorkomen dat hij studenten frustreert. Dat hij afgeleiden urenlang uitlegt, maar dat studenten het niet begrijpen en zich zelfs gaan afvragen of ze niet ‘gewoon dom’ zijn. Hij gaat dan gerust een stapje terug in zijn afgeleiden.
Rixen gebruikt daarvoor sheets en begint steevast met een inhoudsopgave. Hij zegt wat hij de vorige keer heeft gedaan en wat hij nu gaat doen. Zo krijgt het verhaal structuur. Het valt immers niet mee een rode draad te vinden in een verhaal vol lineaire en niet-lineaire vergelijkingen en formules. Een verhaal dat deze Belg ook nog eens in goed Engels vertelt, zij het met een licht Frans accent.
Rixen is behulpzaam: “Heeft iemand vragen over Lagrange-vergelijkingen? Ik ga ze de hele dag gebruiken.” Hij stelt studenten gerust: “Kunnen jullie dit analytisch oplossen?” Nee, schudt een enkeling. “Is dat hopeloos? Nee.” Hij verluchtigt zijn verhaal met grapjes: “Ik heb slecht nieuws: de wereld is niet lineair.”
Soms verontschuldigt hij zich bijna voor alle mathematica. Hij vindt dat hij niet genoeg tijd neemt om sommetjes helemaal uit te werken. Toch lijkt dat na dit college erg mee te vallen. Studenten begrijpen wat hij heeft uitgelegd en weten hoe ze de beweging van modellen kunnen beschrijven op een makkelijker manier dan die van Newton.
Prof.dr.ir. Jan Rots is vanwege persoonlijke omstandigheden per direct gestopt als plaatsvervangend decaan bij Bouwkunde. Prof.dr. Peter Boelhouwer volgt hem op tot in ieder geval 1 september. Het college van bestuur benadrukt tevreden te zijn over het functioneren van Rots als decaan. Rots verving Wytze Patijn die vorig jaar ernstig ziek raakte na besmetting met een ziekenhuisbacterie.
Naam: Daniel Rixen (42)
Doceert bij: Werktuigbouwkunde, Maritieme Techniek en Materiaalwetenschappen (3mE)
Burgerlijke staat: Verliefd en getrouwd, drie kinderen, een blindengeleidehond op training, een konijn
Vakken: Engineering dynamics, mechanical analysis, numerieke methoden voor dynamica, vloeistof-vaste stofinteractie.
Toch werkt Rixen nu aan de universiteit. En het is zijn persoonlijke uitdaging om colleges niet op dezelfde manier te geven als zijn docenten deden. Hij gebruikt weliswaar ‘ouderwetse’ sheets, maar alleen als ondersteuning van zijn verhaal.
Op zijn sheets gaat het niet om de vergelijkingen zelf – daar heb je immers boeken of collegedictaten voor – maar om wat wordt bedoeld met de vergelijkingen. “Hoe kom ik aan deze vergelijking? Begrijpen in plaats van reproduceren.”
Daarom neemt hij altijd mondeling tentamens af. “Het is binnen tien seconden te zien of iemand iets vertelt omdat het er staat, of omdat hij het begrijpt. Studenten vinden het prettig want als ze goed studeren, kunnen ze laten zien dat ze het weten.”
Die mondelinge tentamens kosten Rixen veel tijd. “Bij mechanica heb ik zo’n veertig studenten en iedere student kost minimaal een half uur, dus ik ben bijna twee weken bezig. Maar het slagingspercentage is bijna tachtig procent. Niet omdat het tentamen makkelijk is, maar omdat ze niet komen als ze het niet weten.”
Die aanpak zou bijgedragen kunnen hebben aan zijn nominatie, vermoedt Rixen. Verder steekt hij veel tijd in een goed collegedictaat en in de voorbereiding van colleges. “Onze universitair hoofddocent heeft als theorie dat in de bachelorfase het product van de inspanning van een docent en een student een constante is. Dus als de docent meer doet, gaat de student minder doen. Maar ik denk dat het in de masterfase omgekeerd ligt: daar gaan studenten harder werken als ze zien dat de docent veel tijd in begeleiding stopt. Dat is mijn ervaring.”
Rixen grijpt de zaal met voorbeelden uit de praktijk. Uit zijn onderzoeksprojecten met ESA in Noordwijk bijvoorbeeld, of uit zijn samenwerking met BMW. Soms neemt hij zijn elektrische gitaar mee om uitleg te geven over trillingen.
Aansprekend is ook het praktijkvoorbeeld waar Rixen vorig jaar op stuitte toen zijn afdeling verhuisde naar haar huidige plek. “Toen ik hier binnenkwam, kon ik de buren horen praten. Ik heb studenten toen gevraagd de geluidsoverdracht te analyseren en modelleren. Als iemand hier geluid maakt, hoeveel ga ik daar dan horen? Waar zou ik geluidabsorberende materialen moeten plaatsen?” Of neem de dynamica van de fiets. Wie met een mountainbike over een heuveltje scheurt, moet het stuur naar beneden duwen voor meer snelheid. Door de lucht vliegen kost namelijk vaart. Rixen liet dit fenomeen door zijn studenten modelleren om te kijken of het inderdaad zo is. “Ze vonden het heel leuk.”
De professor loopt niet warm voor doceren via internet en zelfstudie. Het is handig wanneer studenten niet naar het college kunnen komen, maar als student zou Rixen dat zelf niet willen. “College geven is iets tussen mensen.”
Het leuke daaraan is volgens Rixen het delen van kennis. “Je behandelt je studenten bijna als je eigen kinderen: je wilt dat ze het maximale uit zichzelf halen.” Dat heeft zich terug vertaald: Rixen is op zijn faculteit al driemaal docent van het jaar geworden en is dit jaar door toptrack-studenten gevraagd ze te begeleiden. “Een hele eer.”
Tips van Daniel Rixen:
Zet Daniel Rixen met een aanwijsstok voor een groep studenten en je krijgt even het idee dat hij een majorettekorps aanvoert. Hij laat de stok horizontaal boven zijn hoofd draaien en verticaal voor zijn lichaam heen en weer slingeren.
Dat zit zo. Engineering dynamics is een moeilijk basisvak voor werktuigbouwkunde. Als student wist Rixen precies wanneer het moeilijk was. Hij weet dat het bij abstracte vergelijkingen over beweging zeer verhelderend werkt om een pendule te zien bewegen. En dus is daar de volop slingerende aanwijsstok.
En het werkt. Newtons ‘kracht is massa maal versnelling’ wordt inzichtelijk als Rixen de beweging van een pendule met de stok nabootst en met krijt op het bord tekent. Hij wil vooral voorkomen dat hij studenten frustreert. Dat hij afgeleiden urenlang uitlegt, maar dat studenten het niet begrijpen en zich zelfs gaan afvragen of ze niet ‘gewoon dom’ zijn. Hij gaat dan gerust een stapje terug in zijn afgeleiden.
Rixen gebruikt daarvoor sheets en begint steevast met een inhoudsopgave. Hij zegt wat hij de vorige keer heeft gedaan en wat hij nu gaat doen. Zo krijgt het verhaal structuur. Het valt immers niet mee een rode draad te vinden in een verhaal vol lineaire en niet-lineaire vergelijkingen en formules. Een verhaal dat deze Belg ook nog eens in goed Engels vertelt, zij het met een licht Frans accent.
Rixen is behulpzaam: “Heeft iemand vragen over Lagrange-vergelijkingen? Ik ga ze de hele dag gebruiken.” Hij stelt studenten gerust: “Kunnen jullie dit analytisch oplossen?” Nee, schudt een enkeling. “Is dat hopeloos? Nee.” Hij verluchtigt zijn verhaal met grapjes: “Ik heb slecht nieuws: de wereld is niet lineair.”
Soms verontschuldigt hij zich bijna voor alle mathematica. Hij vindt dat hij niet genoeg tijd neemt om sommetjes helemaal uit te werken. Toch lijkt dat na dit college erg mee te vallen. Studenten begrijpen wat hij heeft uitgelegd en weten hoe ze de beweging van modellen kunnen beschrijven op een makkelijker manier dan die van Newton.
Do you have a question or comment about this article?
delta@tudelft.nl
Comments are closed.